میتسوبیشی رسماً از کشور چین خارج شد!

میتسوبیشی پس از سال‌ها کاهش فروش و ناتوانی در عرضه خودروهای برقی، رسماً از بازار خودروی چین خارج شد. این شرکت ژاپنی تمام سرمایه‌گذاری‌ها و همکاری‌های مشترک خود را در چین متوقف کرده و آخرین کارخانه تولید موتور خود را نیز تعطیل کرده است. خروج میتسوبیشی از چین نشان می‌دهد که حضور در بزرگ‌ترین بازار خودروی جهان، بدون ارائه محصولات مدرن به‌ویژه خودروهای الکتریکی، دیگر ممکن نیست.

نامی جهانی اما حضوری رو به کاهش

میتسوبیشی موتورز همچنان در کشورهای مختلفی فعال است؛ از جمله در آسیای جنوب‌شرقی، استرالیا و آمریکای شمالی. در بازار ایالات متحده، کراس‌اوور اوتلندر و نسخه هیبریدی شارژی آن همچنان فروش دارند و حتی برای مدل سال 2026 به‌روزرسانی‌های مهمی دریافت خواهند کرد.

با این حال، حضور میتسوبیشی در برخی مناطق جهان به‌تدریج کمرنگ‌تر شده و در بعضی کشورها به خروج کامل از بازار انجامیده است. یکی از این بازارها، چین است؛ جایی که امروز بزرگ‌ترین بازار خودروی جهان محسوب می‌شود.

میتسوبیشی به‌طور رسمی اعلام کرده که از فعالیت در حوزه تولید موتور در چین کنار کشیده و همکاری خود را با شرکت Shenyang (SAME) پایان داده است. این تصمیم به معنای خاتمه یک همکاری طولانی‌مدت است که زمانی میتسوبیشی را به یکی از تأمین‌کنندگان مهم قوای محرکه در صنعت خودروی چین تبدیل کرده بود.

نبود خودروهای برقی در بازار تمام برقی

میتسوبیشی دلیل تعطیلی شرکت مشترک SAME را «تحول سریع صنعت خودروی چین» عنوان کرده است؛ شرکتی که از سال ۱۹۹۸ موتورهای مورد نیاز میتسوبیشی و همچنین بسیاری از خودروسازان چینی را تأمین می‌کرد.

در اوج فعالیت، دو شرکت مشترک موتور میتسوبیشی حدود ۳۰ درصد از خودروهای تولید داخل چین را به قوای محرکه مجهز می‌کردند. اما تمرکز این برند بر موتورهای درون‌سوز، در حالی که چین با سرعت بالا به سمت برقی‌سازی حرکت می‌کرد، به یک نقطه‌ضعف بزرگ تبدیل شد.

برخلاف رقبایی که مدل‌های تمام‌برقی اختصاصی معرفی کردند یا با شرکت‌های تکنولوژی‌محور چینی همکاری نزدیک داشتند، میتسوبیشی هیچ خودروی سواری تمام‌برقی را در چین عرضه نکرد. تنها محصول نیمه‌برقی این برند یعنی اوتلندر PHEV نیز نتوانست در بازاری که اکنون تحت سلطه برندهای داخلی مثل BYD است، جایگاه قابل‌توجهی پیدا کند.

در همین زمان، خودروسازان چینی با سرعتی تهاجمی در حال گسترش‌اند و تسلا نیز با کارخانه عظیم شانگهای حضور پررنگی در بازار دارد. نتیجه آنکه برندهای خارجی سنتی که برنامه روشنی برای خودروهای برقی نداشتند، یکی پس از دیگری از رقابت عقب مانده‌اند.

سقوط تدریجی در چین

سفر میتسوبیشی در بازار چین از سال ۱۹۷۳ با صادرات کامیون آغاز شد و در دهه‌های ۹۰ و اوایل ۲۰۰۰ به‌تدریج گسترش یافت. تأسیس شرکت GAC Mitsubishi در سال ۲۰۱۲ گامی مهم به نظر می‌رسید و نوید آینده‌ای روشن برای این برند در چین را می‌داد. فروش میتسوبیشی در سال ۲۰۱۸ به اوج رسید؛ جایی که تنها مدل اوتلندر بیش از ۱۰۰ هزار دستگاه فروش داشت.

اما با اوج‌گیری خودروسازان برقی چینی، تقاضا برای محصولات میتسوبیشی به شدت افت کرد. تا سال ۲۰۲۲، فروش سالانه این شرکت به حدود ۳۳,۶۰۰ دستگاه کاهش یافت. زیان‌های مالی یکی پس از دیگری انباشته شد و در اوایل ۲۰۲۳، سرمایه شرکت مشترک GAC Mitsubishi منفی شد؛ به‌طوری که بدهی‌ها حدود ۲۰۰ میلیون دلار بیشتر از دارایی‌ها بود. در نهایت، میتسوبیشی در اکتبر ۲۰۲۳ تولید داخلی خود را متوقف کرد و GAC مالکیت کامل کارخانه را در دست گرفت. این کارخانه بلافاصله به مرکز تولید برند برقی GAC Aion تبدیل شد.

برای میتسوبیشی، این خروج به معنای پایان فصلی است که زمانی پر از امید بود، اما در نهایت با عقب‌ماندن و شکست در برابر رقبای پرشتاب داخلی به سرانجامی تلخ رسید.

آینده جهانی میتسوبیشی پس از شکست در چین

اگرچه میتسوبیشی از بزرگ‌ترین بازار خودروی جهان عقب‌نشینی کرده، اما این برند همچنان در برخی نقاط جهان حضور فعالی دارد. بازارهایی مانند آسیای جنوب‌شرقی، استرالیا و آمریکای شمالی هنوز برای میتسوبیشی سودآور هستند و مدل‌هایی مثل اوتلندر و نسخه هیبریدی شارژی آن همچنان فروش قابل توجهی دارند. حتی برنامه‌هایی برای عرضه نسخه‌های به‌روزتر تا سال ۲۰۲۶ نیز در جریان است.

با این حال، خروج از چین یک زنگ خطر جدی برای آینده جهانی میتسوبیشی محسوب می‌شود. چرا که روند برقی‌سازی خودروها محدود به چین نیست و تقریباً همه بازارهای مهم جهان در حال حرکت به سمت خودروهای برقی و هوشمند هستند. اگر میتسوبیشی نتواند راهبردی روشن در زمینه خودروهای تمام‌برقی و فناوری‌های نوین ارائه دهد، احتمالاً در دیگر بازارها هم با همان مشکلاتی روبه‌رو خواهد شد که در چین تجربه کرد.

به بیان ساده، میتسوبیشی حالا در یک دوراهی استراتژیک قرار دارد: یا باید با سرمایه‌گذاری جدی در خودروهای برقی و همکاری با شرکت‌های فناور پیش برود، یا به مرور سهم خود را در بازار جهانی از دست بدهد.

درس‌هایی از خروج میتسوبیشی برای برندهای خارجی

خروج میتسوبیشی از چین تنها یک اتفاق ساده در صنعت خودرو نیست؛ بلکه حامل پیام‌های مهمی برای دیگر برندهای خارجی فعال در این بازار است. چین امروز فقط یک بازار بزرگ نیست، بلکه پیشران اصلی نوآوری و برقی‌سازی خودرو در جهان به شمار می‌آید.

مهم‌ترین درس این ماجرا آن است که بی‌توجهی به روند الکتریکی‌سازی می‌تواند حتی برندهای باسابقه را به حاشیه براند. شرکت‌هایی که همچنان بر موتورهای درون‌سوز تمرکز کنند و برای فناوری‌های نوینی مثل خودروهای برقی، نرم‌افزارهای هوشمند و همکاری با شرکت‌های محلی برنامه جدی نداشته باشند، دیر یا زود با سرنوشتی مشابه مواجه خواهند شد.

از سوی دیگر، میتسوبیشی نشان داد که همکاری‌های محلی اگر بدون آینده‌نگری و سرمایه‌گذاری در تکنولوژی‌های نوین باشد، نمی‌تواند تضمین‌کننده موفقیت باشد. در حالی که برندهایی مانند تسلا یا حتی خودروسازان سنتی دیگر با شرکای چینی وارد همکاری‌های فناورانه شدند، میتسوبیشی در این مسیر عقب ماند.

در نهایت، تجربه میتسوبیشی به همه برندهای خارجی هشدار می‌دهد: حضور در چین فقط با محصول رقابتی و نگاه آینده‌محور امکان‌پذیر است.

چرا برندهای ژاپنی از تحولات بازار عقب می‌مانند؟

خروج میتسوبیشی از چین تنها یک نمونه از چالش بزرگ‌تر خودروسازان ژاپنی است. برندهایی مانند نیسان، هوندا و تویوتا سال‌هاست که به دلیل رویکرد محافظه‌کارانه در برابر تغییرات سریع بازار، از رقبای جهانی عقب مانده‌اند.

در حالی که شرکت‌های آمریکایی و اروپایی و به‌ویژه خودروسازان چینی با سرعت به سمت خودروهای برقی، نرم‌افزارهای هوشمند و فناوری‌های خودران حرکت کردند، برندهای ژاپنی همچنان بر مدل‌های سنتی با موتورهای درون‌سوز و راهکارهای تدریجی مثل هیبرید تکیه دارند.

تویوتا، به‌عنوان بزرگ‌ترین خودروساز ژاپنی، سال‌ها روی فناوری هیبرید سرمایه‌گذاری کرد و نسبت به ورود جدی به بازار خودروهای تمام‌برقی محتاطانه عمل نمود. نیسان که زمانی با معرفی لیفت پیشرو در برقی‌سازی بود، اکنون از بسیاری رقبای چینی و حتی اروپایی عقب افتاده است. هوندا نیز نتوانسته محصولی کاملاً رقابتی در بازار برقی ارائه کند. و در نهایت، میتسوبیشی با نداشتن استراتژی روشن در حوزه خودروهای الکتریکی، بازار چین را به طور کامل از دست داد.

این رویکرد محافظه‌کارانه باعث شده برندهای ژاپنی در بازاری مانند چین – که با سرعت به سمت برقی‌سازی و دیجیتالی شدن پیش می‌رود – جایگاه خود را از دست بدهند. اگر این شرکت‌ها نتوانند رویکردی جسورانه‌تر و نوآورانه‌تر در پیش بگیرند، احتمالاً در دیگر بازارهای جهانی هم با چالش‌های مشابه مواجه خواهند شد.